16 Aralık Bültenini sınav ve projelerimin çakışmasından dolayı yayımlayamadım. Dün olan önemli gelişmeleri güncel halleriyle bültene ekledim. İyi okumalar dilerim.
Küresel enerji gündeminde Trump’ın Venezuela ablukası ve ABD stok verilerinin yarattığı fiyat dalgalanması öne çıkıyor. Arz tarafında 2026 fazlası ve Rusya-Ukrayna barış beklentileri piyasayı baskılarken; İsrail’in Mısır’a yönelik tarihi gaz onayı ve Carlyle’ın Lukoil varlıkları için başlattığı girişim, günün en kritik ticari gelişmeleri arasında yer alıyor.
Venezuela petrolünde ABD kısıtlamaları sonucu olan baskı devam ediyor. Özellikle Çinli rafineriler yakalanma riskinden dolayı ciddi indirim talep ediyorlar. Bu hafta Brent’ten 21 dolar ucuza fiyatlanıyor.
Sadece ticari sorunlar değil operasyon sorunları da var. Siber saldırıdan dolayı teslimatlar geçici olarak durdu. Fiyat pazarlıkları ve lojistik riskler nedeniyle 15 milyon varilden fazla petrol mahsur kalmış durumda.
Shell Batı’nın Rusya’ya yaptırımları endişesiyle Almanyadaki PCK Schwedt petrol rafinerisinin %37.5’lik hissesi için satış süreci başlattı.
Not: Rafinerinin yaklaşık %54’ü Rus devlet şirketi Rosneft’e aitti.
Petrol piyasaları 2026 için arz fazlası ve Rus Ukrayna barışı görüşmelerinden dolayı düşüşte. Olası bir barışın yaptırımları gevşetmesiyle ciddi miktarda rus petrolünü dolaşıma tekrardan girecek. Ve arz fazlası iyice derinleşecek.
Trump’ın venezuelaya abluka emri sonucu küresel arzda azalma endişesiyle fiyatlar arttı. Ancak abd yakıt stoklarındaki beklenmedik yükseliş artışı sınırladı. Hindistan Rus petrol yaptırımlarına rağmen aralık ayında ithalatı 1 milyon v/g aştı. Ocak ayında Reliance’ın alımı durdurmasıyla ithalat düşecek. Rafineriler yaptırım dışı firmalar üzerinden petrol alıyor.
Pemex düşen üretimi için yeni ortak girişimler planlamıştı. Büyük şirketler Pemex’in borçlarından dolayı ortaklıktan uzak duruyorlar. 5 sözleşmenin hepsi yerel şirketlerle imzalandı. Şirketin kasasına 50 milyon dolar girecek. Analistler bu girişimin şirket için yetersiz kalacağını söylüyorlar.
Katar yapayzeka altyapısı için ucuz elektrik yatırımları yapacak. “Qai” girişimi Brookfield (BN.N) ile 20 milyar dolarlık anlaşma yaptı. Katarın 2030’a kadar 1,5-2 GW kapasiteye ulaşması öngörülüyor.
Önümüzdeki 2 yıl içinde Ortadoğu’da veri merkezlerine 800 milyar dolar yatırım yapılması bekleniyor.
Kaztransoil Almanya petrol sevkiyatı için Polonya’da temsilciliğini açacak. Şu anda Almanya petrolü Rusya’dan Druzhba hattı ile iletiliyor. 2025’te Druzhba hattı kullanımının %20 düşmesi bekleniyor.
İsrail, Mısır’a doğal gaz ihracatını onayladı. İhracatı Chevron’un yönettiği konsorsiyum yapacak. 2040 yılına kadar 130 milyar metreküp gaz satılacak.
Japonya nükller santralleri devreye alması ve yenilenebilir yatırımları ile temiz enerji üretimi %9 arttı. Nükleer 2011’den sonra ilk defa toplam üretimin %10’una yakın. Fosil enerji üretiminin azalmasıyla LNG ve Kömür ithalatı düşecek.
Hapag-Lloyd ve North Sea Container Line (NCL), Zero Emission Maritime Buyers Alliance (ZEMBA) tarafından düzenlenen ihaleyi kazanarak, 2027'den itibaren en az üç yıl süreyle gemilerinde hidrojen türevli düşük emisyonlu yakıtlar (e-yakıtlar) kullanacak.
Not:
Hapag-Lloyd: 5 büyük konteyner gemisi için yaklaşık 70.000 ton e-metanol kullanacak (Tedarikçi: Çinli Goldwind).
NCL: 1 küçük konteyner gemisi için yaklaşık 25.000 ton e-amonyak kullanacak (Tedarikçi: Yara Clean Ammonia).
ABD’li Carlyle Lukoil varlıklarını almak için Goldman Sachs ile anlaştı. Şu anda 12 büyük potansiyel alıcı var. ABD Hazinesi satış görüşmeleri için 17 Ocak’a kadar süre verdi.
Mozambik’teki yıllık 560.000 ton kapasiteli Mozal alüminyum dökümhanesi, enerji anlaşması sağlanamaması nedeniyle Mart ortasında faaliyeti durduruyor. AB’nin ithalatının yaklaşık beşte birini karşılayan tesisin kapanmasıyla küresel pazarda 600.000 ton açık bekleniyor. Alüminyum fiyatları 2.880 dolar ile 3 yılın zirvesine yakın.
Gine hükümeti, daha önce lisansını iptal ettiği EGA iştiraki yerine, boksit tedariki için EGA ile yeni bir anlaşma görüşüyor. Varlıkları devralan devlet şirketi Nimba Mining madenciliğe yeniden başlayarak 2026’da 10 milyon ton ihracat hedefliyor.
Küresel kömür talebi 2025’te 8,85 milyar tonla rekor kırdı. IEA, talebin 2030’a kadar düşeceğini öngörse de ABD’de Trump’ın kömür santrallerini koruma kararnamesi tüketimi artırdı.
Polonya rüzgar sektörünü canlandırmak için ilk açık deniz rüzgar ihalesini başlatıyor. Geliştiricilere 25 yıl boyunca megavat saat başına 135-143 dolar sabit fiyat garantisi verilecek.
Çin, AB’nin elektrikli araç vergilerine yanıt olarak başlattığı soruşturma sonucunda AB domuz etine uyguladığı tarifeleri %4,9-%19,8 aralığına düşürdü. Daha önceki oranlar %60'lara varıyordu.
Kazakistan tahıl ihracatı Eylül-Aralık döneminde 3,4 milyon tona ulaştı. 2025 hasadı 27,1 milyon ton ile rekor seviyede.